سالانه یک‌سوم از پرونده‌های قضائی به پزشکی قانونی ارجاع می‌شود

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، عباس مسجدی رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور امروز جمعه همزمان با پنجمین روز هفته قوه قضائیه با حضور در برنامه صف اول شبکه خبر به تشریح عملکرد این سازمان پرداخت.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور، با اشاره به پیشینه فعالیت پزشکی قانونی در ایران گفت: فعالیت پزشکی قانونی در کشور از سال ۱۳۰۱ آغاز شده است و تا پیش از سال ۱۳۷۳ این مجموعه در قالب اداره‌ کلی زیر نظر وزارت دادگستری فعالیت می‌کرد. در سال ۱۳۷۳ نیز قانون سازمان پزشکی قانونی در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید و این نهاد به‌عنوان سازمانی مستقل زیر نظر رئیس قوه قضائیه فعالیت خود را ادامه داد.

مسجدی افزود: سازمان پزشکی قانونی دارای پنج وظیفه اصلی است که دو وظیفه آن، همان‌گونه که از نامش پیداست، اظهارنظر کارشناسی در پرونده‌های پزشکی با جنبه قضائی و قانونی است. سه وظیفه دیگر این سازمان نیز در حوزه‌های آموزشی، پژوهشی و بین‌المللی تعریف شده است. بر همین اساس، سازمان پزشکی قانونی یک نهاد خدماتی، علمی و تخصصی به شمار می‌رود.

وی با اشاره به اینکه کارشناسی‌های این سازمان امروز در بسیاری از پرونده‌های قضائی نقش تعیین‌کننده دارد، گفت: در حال حاضر، نظرات کارشناسی پزشکی قانونی در بسیاری از پرونده‌ها فصل‌الخطاب و از اجزای جدایی‌ناپذیر رسیدگی‌های قضایی است.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور افزود : برخلاف تصور عمومی که گمان می‌شود سازمان پزشکی قانونی صرفاً در زمینه تعیین علت فوت فعالیت می‌کند، این بخش تنها حدود ۴ درصد از مجموع فعالیت‌های سازمان را شامل می‌شود. بخش عمده خدمات پزشکی قانونی مربوط به معاینات مختلف است؛ از جمله معاینات مربوط به ضرب و جرح، تصادفات، حوادث کار، حضانت، معاینات زنان و مردان و همچنین موضوع عدم تحمل کیفر و دیگر پرونده‌های ارجاعی.

مسجدی گفت: از مجموع پرونده‌های ارجاعی، بخش قابل‌توجهی مربوط به معاینات تخصصی است و تنها بخشی از مراجعات به حوزه تعیین علت فوت مربوط می‌شود. همچنین در کمیسیون‌های تخصصی پزشکی قانونی نیز سالانه ده‌ها هزار پرونده در حوزه‌هایی همچون قصور پزشکی، روان‌پزشکی و تعیین علت بررسی می‌شود.

وی با اشاره به ضرورت کاهش مراجعات حضوری و تحقق عدالت در دسترسی به خدمات این سازمان بر اساس سند تحول و تعالی قوه قضائیه، از اجرای برنامه‌های ویژه برای مناطق محروم خبر داد.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور، با اشاره به اینکه هم‌اکنون ۴۷۰ مرکز پزشکی قانونی در سراسر کشور به مردم خدمت‌رسانی می‌کنند، افزود: با این وجود، ۱۵۰ شهرستان عمدتاً مناطق محروم و دورافتاده فاقد مرکز پزشکی قانونی هستند که باعث ایجاد بار مراجعات و تردد شهروندان این مناطق به شهر‌های دیگر می‌شود.سالانه یک‌سوم از پرونده‌های قضایی به پزشکی قانونی ارجاع می‌شود.

مسجدی درباره راهکار‌های عملیاتی سازمان برای رفع این معضل گفت: برای کاهش مراجعات و تسهیل امور مردم، در شهر‌هایی که هنوز امکان ایجاد مرکز مستقل فراهم نشده، از ظرفیت «پزشکان معتمد» برای ارائه خدمات استفاده کرده‌ایم.

وی در تشریح دستاورد‌های علمی این سازمان و تلاش برای رسیدن به مرجعیت علمی در منطقه افزود: پزشکی قانونی ایران برخلاف محدودیت‌های ظالمانه تحریم، نه تنها به دانش بومی دست یافته است، بلکه دستاورد‌های علمی خود را برای ارتقای سلامت بشر در اختیار جامعه علمی جهانی قرار می‌دهد.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور، با اشاره به تولید «الکل‌سنج تنفسی» گفت: در حالی که پیش از این به دلیل تحریم‌ها، دسترسی به این فناوری محدود بود، اکنون ایران در کنار معدود کشور‌های صاحب این تکنولوژی قرار گرفته است. همچنین در بخش کیت‌های ژنتیک، متخصصان جوان دانش‌بنیان کشور موفق شدند کیت‌هایی را تولید کنند که به جای ۲۷ جایگاه ژنی (مشابه نمونه‌های آمریکایی)، ۳۰ جایگاه ژنی را شناسایی می‌کنند که این نشان‌دهنده برتری فنی محصول بومی است.

مسجدی، با تأکید بر اینکه این سازمان هیچ انحصاری در انتشار داده‌های علمی ندارد، افزود: آمار دقیق حوادث رانندگی و آسیب‌های اجتماعی که در سازمان تولید می‌شود، به‌طور مستمر در اختیار وزارت بهداشت، دانشگاه‌ها و پژوهشگاه‌ها قرار می‌گیرد تا با تحلیل این داده‌ها، اقدامات پیشگیرانه برای کاهش مرگ‌ومیر و مصدومیت‌های جاده‌ای صورت گیرد. چشم‌انداز اصلی ما رسیدن به قله‌های مرجعیت علمی در سطح منطقه و جهان است.

وی با بیان اینکه شعار سازمان ما است کیفیت بالا است، گفت: ۶۵۰ دانشجو را در ۴ سال گذشته جذب کردیم. همونین بانک ژنتیک یکی از افتخارات کشور ماست. در ۱۰ استان ۱۰ قطب ژنتیک داریم.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور افزود: در حال حاضر ۳۰۰ هزار نمونه که عمدتا از مجرمین حرفه‌ای است با همکاری سازمان زندان‌ها در این بانک داریم. براساس سند تحول در سال ۱۴۰۰ ما پنجمین کشوری شدیم که کیت ژنتیک را تولید کردیم. این کیت به دلیل تحریم‌های ظالمان در اختیار ما قرار نمی‌گرفت؛ نخبگان جوان کشور این کیت را تولید کردند؛ خوشبختانه هم استاندارد‌های داخل کشور و هم استاندارد‌های اتحادیه اروپا را دارد. امروز دستگاه پزشکی قانونی دنبال صادرات حتی به کشور‌های پیشرفته است.

مسجدی گفت: ما جزو معدود کشور‌هایی هستیم که نرم‌افزار ما نرم افزار بومی ا‌ست، بسیاری از کشور‌ها نرم‌افزار اف بی آی استفاده می‌کنند. در جنگ ۱۲ روزه دشمن صهیونیستی نوع موشک بارانی که انجام داد بعضا همه اعضای خانواده شهید شدند، اجساد قطعه قطعه شده بودند، همکاران من با استفاده از همین علم نه تنها توانستند این قطعات رو به هم ملحق کنند بلکه با یک ماژولی تحت عنوان ماژول دی وی آی توانستند ارتباط نسبی اینها را برقرار کنند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به عملکرد این سازمان در مدیریت بحران‌ها و شناسایی پیکر‌های شهدا از جمله ۳۵۱۹ شهید در جنگ اخیر، افزود: در جنگ‌های اخیر، حدود ۴۰ درصد پیکر‌ها به دلیل شدت جراحات قابل شناسایی نبودند، اما با استفاده از دانش ژنتیک بومی و تشکیل یک ستاد مشترک با همکاری سایر دستگاه‌ها (ستاد کل نیرو‌های مسلح، سازمان بهشت زهرا و…)، در کمترین زمان ممکن پیکر‌های مطهر شناسایی و به خانواده‌ها تحویل داده شدند.

رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور، با ابراز نگرانی از افزایش پرونده‌های قصور پزشکی، به هموطنان هشدار داد: از اعتماد به توصیه‌های درمانی و دارو‌های معرفی‌شده در فضای مجازی پرهیز کرده و برای دریافت هرگونه خدمات درمانی، حتماً به متخصصان و مراکز معتبر پزشکی مراجعه کنند.