دهم تیرماه، روز بزرگداشت صائب تبریزی

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، صائب تبریزی شاعر نامدار قرن یازدهم هجری و بزرگ‌ترین غزلسرای این دوره بود. شاعری نوپرداز با مضمون های بدیع که شعرش از اخلاق و معرفت وزن گرفته بود.صائب، شاعر تک بیت ها بود:
چون وا نمی‌کنی گرهی، خود گره مشو        ابروگشاده باش چو دستت گشاده نیست

******
دنیا به اهل خویش ترحم نمی‌کند             آتش امان نمی‌دهد آتش‌پرست را

*****

ریشه‌ نخل کهن‌سال از جوان افزون‌تر است     بیش‌تر دل‌بستگی باشد به دنیا پیر را

*****

ملک‌الشعرا مولانا میرزا محمدعلی صائب تبریزی از شاعران پرآوازهٔ عهد صفویه بود که به واسطهٔ نوآوری‌ها و مضمون‌پردازی‌های بدیع در سبک رایج آن دوره (سبک هندی) به وی لقب شاهِ سبک هندی داده‌اند. در حقیقت او در این طرز سخن‌وری به قدری به نوآوری پرداخت که پر بیهوده نیست اگر بگوییم خو‌د، صاحب سبک است؛ به عبارتی می‌توان به طرز صائب و پیروان بعد ایشان گفت «سبک هندی صائب».

در جوانی به مانند بسیاری از شاعران آن دوره به هندوستان سفر کرد و بعد از گذشت هفت سال به ایران بازگشت و در دربار شاه‌عباس دوم صفوی به مقام ملک‌الشعرایی رسید. صائب تبریزی همانند بسیاری از دیگر شاعران سبک هندی کثیرالشعر بود. شمار ابیات وی را از صدهزار تا سیصدهزار بیت ذکر کرده‌اند اما رقم صد هزار بیت را به تحقیق می‌توان پذیرفت. شهرت سخن‌سرایی وی در قالب غزل است. او در سایر قالب‌های شعری چندان پرکار نبوده چرا که به جز چند قصیده با مضامین آیینی و مدح، یک مثنوی ناقص، چند قطعهٔ مادهٔ تاریخ و یک ترجیع‌بند که در سندیت انتسابش به صائب، شبهه فراوان است، همه آثارش در قالب غزل است. صائب تبریزی شاعری هنرمند بود، در استخدام تعابیر و مضامین تبحر فراوانی داشت، نرمیِ طبع و نازکیِ خیال وی زبان‌زد اهل هنر و ادب است و برخی از تک‌بیت‌هایش بی‌شک از یگانه ابیات بی‌بدیل و از شاهکار‌های هنری ادبیات فارسی است.

وفات او را به سال‌های ۱۰۸۶، ۱۰۸۷ و ۱۰۸۸ هجری قمری ذکر کرده‌اند اما ۱۰۸۷ موثق‌تر است. آرامگاه این شاعر پرآوازه و رنگین‌خیال در اصفهان و در محلهٔ عباس‌آباد قرار دارد؛ محلی که در دوران حیات ایشان به تکیهٔ میرزا صائب مشهور بوده است.